ViDEO OYUNLARININ HAFIZAYA VE DiKKATE OLUMLU ETKiLERi

186 Views

Tablette, bilgisayarda, telefonda; konsollarla, sanal gerçeklik gözlükleriyle, dokunmatik ekrandan veya fare ve klavye yardımıyla oynayabildiğimiz, bir sürü platform ve sayısız seçenekle birlikte her geçen gün yenisi eklenerek devasa bir evrene sahip olan video oyunları hayatımızın her yerinde. Bu oyunların ödül mekanizmasını uyararak bağımlılık yaptığını savunanlar bir noktada haklılar fakat biz, bugün oyunların beynimize olan pozitif etkilerine değineceğiz.

DİKKATE ETKİLERİ

Yıllar boyunca medya, video oyunları ve bunların sağlığımız ve mutluluğumuz üzerindeki etkileri hakkında çeşitli iddialarda bulundu. Frontiers in Human Neuroscience dergisinden Marc Palaus, “Oyunlar bazen övüldü bazen yerildi fakat çoğu zaman bu iddiaları destekleyen bilimsel veriler yoktu. Üstelik oyun oynamak yaygın bir etkinlik, bu nedenle herkesin konu hakkında güçlü fikirleri var gibi görünüyor,” diyor.

Tüm bu bilgi kirliliğinin üzerine Palaus ve meslektaşları bugüne dek yapılan araştırmalardan video oyunlarının beynimizin yapısını ve faaliyetini nasıl etkilediğine ilişkin herhangi bir sonuç ortaya çıkıp çıkmadığını görmek istedi. Yirmi iki tanesi beyindeki yapısal değişiklikleri, yüz tanesi ise beyin işlevselliği ve/veya davranış değişikliklerini analiz eden bilimsel araştırmaların sonuçlarını topladılar.

Araştırmalar, video oyunları oynamanın beynimizin performansını ve hatta yapısını değiştirebileceğini gösterdi. Örneğin, incelemeye dâhil edilen çalışmalar, video oyunu oyuncularının sürekli dikkat ve seçici dikkat başta olmak üzere çeşitli dikkat türlerinde gelişmeler sergilediğini gösterdi. Dikkatte rol oynayan beyin bölgeleri düzenli oyun oynayan insanlarda, oynamayanlara kıyasla daha etkin çalıştı ve zorlu görevlerde odaklanmayı sürdürmekte daha az zorluk yaşadılar.

Çalışmalar ayrıca video oyunları oynamanın beynin nesneler arasındaki görsel-uzamsal becerilerden sorumlu olan sağ hipokampüsün boyutunu ve yeterliliğini artırdığını da gösteriyor. Uzun vadeli oyuncularda ve araştırmaya gönüllü katılım göstererek düzenli olarak video oyunu oynayan bireylerde, bu bölgenin genişlediği gözlemlendi.

Bahsettiğimiz gönüllü katılımda, 60-85 yaş arasındaki bireylerden bir ay içerisinde 12 saatlik bir video oyunu antrenmanını tamamlamaları istendi. Sonuçta, 20’li yaşlarında olup oyunu ilk defa oynayan kişilere kıyasla daha iyi performans gösterdiler. Daha da önemlisi, beyinlerinde iki önemli bilişsel alan olan sürekli dikkat ve çalışma belleğinde (kısa süreli hafızada tutulan bilgiler üzerine etki eden bir hafıza modeli) gelişme görüldü.

HAFIZAYA ETKİLERİ

California-Irvine Üniversitesindeki (UCI) nörobiyologlar tarafından yapılan bir araştırma, 3 boyutlu video oyunları oynamanın hafızayı geliştirebildiğini buldu. Katılımcılar, 2 boyutlu veya 3 boyutlu video oyunları oynayan bir gruba dâhil edildi. Oyunları 2 hafta boyunca günde 30 dakika oynadıktan sonrasında, katılımcılara beynin hipokampüsünün etkinleşmesini sağlayan hafıza testleri verildi. Bu testler, deneyden önce de her katılımcıya uygulanmıştı.

Testlerin sonucunda 3 boyutlu oyun oynayan katılımcılar, 2 boyutlu oyun oynayan katılımcılara kıyasla hafıza testi puanlarını önemli ölçüde geliştirdiler. 3 boyutlu oyun oynayanların bellek performansı yüzde 12 – bellek performansının genellikle 45 ila 70 yaş arasında düşüş yaşadığı yüzde- arttı.

UCI’nın Öğrenme ve Hafıza Nörobiyolojisi Merkezi’nden Craig Stark, “3 boyutlu oyunlarda 2 boyutlu oyunlarda olmayan bazı şeyler var,” diyor. “Orada keşfedilecek çok daha fazla uzamsal bilgi içeren çok daha karmaşık bir yapı var. Bu tür bir öğrenmenin ve hafızanın yalnızca hipokampüsü uyarmakla kalmayıp aynı zamanda onu etkin kullanmayı gerektirdiğini biliyoruz.”

Özellikle strateji oyunları, yaşlılar arasında beyin işlevini iyileştirme konusunda umut vadetmiştir ve bunama ve Alzheimer hastalığına karşı koruma sağlayabilir.

Beynimizi sadece bir yaşımıza kadar gelişen ve sonrasında tamamen aynı kalan bir yapı olarak düşünmeye alışık olsak da nöroplastisite denilen kavramın keşfiyle birlikte, aslında beynimizin ne kadar esnek ve değişebilir olduğunu ve bunu yapmanın da hiç de zor olmadığını görüyoruz. Bulmacalar çözmek, meditasyon yapmak, her gece uyumadan önce gün içerisinde yaşanılan olayları gözden geçirmek, yeni bir dil öğrenmek veya hobi edinmek gibi çeşitli etkinlikler, yani daha güçlü ve sağlıklı bir beyine sahip olmamız için etkili egzersizler, beynimiz arasındaki nöron bağlarını güçlendirip yeni nöron bağlarının oluşmasını sağlıyor. Bunların arasına video oyunlarının da eklenmesi, bunu yapmanın en eğlenceli ve zahmetsiz yolu gibi görünüyor!

KAYNAKLAR

https://www.medicalnewstoday.com/articles/318345#Video-games-boost-memory

https://www.sciencedaily.com/releases/2017/06/170622103824.htm#:~:text=brains%20and%20behavior.-,Research%20to%20date%20suggests%20that%20playing%20video%20games%20can%20change,related%20to%20video%20game%20addiction.

Tagged ,

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.